Uzdrowisko PRL - kurort III RP?

Kategorie: Lifestyle Silesia24
Utworzone: wtorek, 8 kwietnia 2014
fot. Archiwum
Sanatorium w Wiśle

 

Istebna, Wisła, Ustroń, Koniaków, Korbielów - w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych to miejsca wielkich turystycznych pielgrzymek organizowanych przez śląskie kopalnie, koksownie i inne liczne zakłady pracy. Beskid Śląski za sprawą decyzji komunistycznych władz stał się w tamtych czasach robotniczym kurortem na miarę przedwojennego Karlsbadu czy Marienbadu w Czechosłowacji.

NA NARTY DO KONIAKOWA

Zorganizowany wypoczynek dla ludu pracującego był jednym z fundamentów socjalizmu. W konstytucji znalazł się nawet odpowiedni wpis: "Obywatele Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej ma ją prawo do wypoczynku. (...) Organizacja wczasów, rozwój turystyki, uzdrowisk, urządzeń sportowych, domów kultury, klubów, świetlic, parków i innych urządzeń wypoczynkowych stwarzają możliwości zdrowego i kulturalnego wypoczynku dla coraz szerszych rzesz ludu pracującego miast i wsi".

Nie ma więc nic dziwnego w tym, że także w Beskidzie Śląskim w tamtym okresie kawalkady autokarów zakładowych wiozły pracowników do Koniakowa, Zwardonia i innych miejsc, by choć przez jeden dzień zarówno oni, jak ich dzieci mogli zasmakować w "białym szaleństwie". Co więcej, te jednodniowe wycieczki często były całkiem darmowe, finansowane z funduszu pracowniczego.

NA WCZASY I FERIE DO USTRONIA LUB WISŁY

Nieco inaczej wyglądała sytuacja z większymi kurortami Beskidu Śląskiego, jak Ustroń czy Wisła. To miejsca, które szczególnie polubił zarówno gen. Jerzy Ziętek - największa postać Śląska i Zagłębia w PRL i Edwarda Gierka - najsłynniejsza postać PRL w Polsce. Zresztą ten ostatni właśnie tu postanowił spędzić ostatnie lata swojego życia. Z inicjatywy Ziętka w Zawodziu w latach siedemdziesiątych powstał jeden z największych w Polsce kompleksów sanatoryjnych, który do dziś wyróżnia się wyjątkową architekturą piramid. Widoczne są z daleka i określają krajobraz tego miejsca. Na wprost wejścia do Sanatorium "Równica" stoi pomnik Jerzego Ziętka z podpisem "wskrzesiciel tradycji uzdrowiskowych Ustronia". Nowe obiekty powstawały wśród wcześniejszej i często zabytkowej infrastruktury wypoczynkowej i sanatoryjnej, czasem nawet przedwojennej. Jak wszystko w socjalizmie, tak i te obiekty odebrane zostały prywatnym właścicielom i przekazane największej organizacji turystycznej w PRL - Funduszowi Wczasów Pracowniczych. W pierwszej połowie lat 50. ubiegłego wieku fundusz mógł się pochwalić posiadaniem około 1500 domów wczasowych - pensjonatów, willi i hoteli zabranych dawnym właścicielom. To właśnie tam w towarzystwie kaowca, w otoczeniu zaśnieżonych gór następowała integracja włókniarki, górnika i stoczniowca.

WILLE PRL-U

W tym czasie obszar Ustronia i Wisły był też modny jako miejsce stawiania domów i willi przez socjalistycznych dygnitarzy, jak również znanych ludzi sztuki, kultury czy rozrywki. Jedną z takich postaci był Karol Stryja, kompozytor, który od 1953 roku do 1990 był kierownikiem artystycznym i dyrygentem Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Śląskiej. W swoim domu w Wiśle Karol Stryja spotykał się z wieloma prominentnymi działaczami okresu PRL, w tym również z Edwardem Gierkiem.

Willa Karola Stryji w Wiśle
Willa Karola Stryji w Wiśle

Po 1989 roku zmienił się ustrój i zasady gospodarcze. Wiele obiektów w Beskidzie Śląskim zostało sprywatyzowanych, lecz nadal pełnią funkcję wypoczynkową i rekreacyjną. W Ustroniu nadal funkcjonuje Przedsiębiorstwo Uzdrowisk Ustroń S.A. zatrudniające ponad 500 pracowników, a Wisła rozkwitła dzięki nowym pensjonatom i hotelom, a także modernizacji starych obiektów przy zachowaniu ich wcześniejszego klimatu, ale też zastosowaniu nowoczesnych technologii i rozwiązań. Dziś Beskid Śląski nadal jest atrakcyjny, choć zamiast włókniarki z Łodzi, stoczniowca z Gdańska czy górnika z Katowic przyjeżdża tam każdy, kogo na to stać i bez uwzględnienia odrębności klasowych. I tylko kaowców już brak.

Gorące tematy

Sezon festiwali otwarty!

Sezon festiwali otwarty!

Wszystko wskazuje na to, że otwarcie tegorocznego sezonu polskich festiwali będzie naprawdę mocne! Jeżeli jeszcze nie macie planów na weekend...to już chyba po problemie. Fani muzyki więcej

Snowfest - znamy już pełen line up!

Snowfest - znamy już pełen line up!

Już niedługo SnowFest Festival powered by Tauron po raz 7. udowodni, że impreza do rana pod gołym niebem to nie tylko domena ciepłych, letnich miesięcy. Najgorętsze wydarzenie trwającego więcej

Snowfest - drugie ogłoszenie!

Snowfest - drugie ogłoszenie!

Siódma edycja festiwalu SnowFest - najgorętszego wydarzenia w samym środku zimy - odbędzie się 28 i 29 lutego w Szczyrku. Po raz kolejny na terenie amfiteatru pojawi się liczna grupa więcej

MIASTA MAJĄ DOBRY PR

MIASTA MAJĄ DOBRY PR

Jak polskie miasto stało się rozpoznawalne na całym świecie, jak wciągnąć w marketing miejsc influencerów, jak wykorzystać storytelling w samorządach, jakie akcje społeczne prowadzić, aby więcej

Nowa muzyka

Nowa muzyka

Na mapie polskich festiwali można spokojnie doliczyć się co najmniej kilkudziesięciu pozycji. Niektóre są małe, kameralne, zaszyte w podziemiach fortu lub leśnej głuszy. Inne wręcz więcej